Dobra nauka: Proza staroangielska bez tajemnic
Kopiuj tekst

Dobra nauka: Proza staroangielska bez tajemnic

Naukowcy z Wydziału Filologicznego UŁ pod kierownictwem dr Anny Cichosz zbadają staroangielskie teksty pisane prozą pod kątem składni (czyli struktury zdań) oraz różnic frazeologicznych (powtarzalnych połączeń międzywyrazowych).

Od dawna wiadomo, że składnia staroangielskiej poezji i prozy różnią się od siebie, ale większość specjalistów z góry zakłada, że w obrębie prozy nie ma istotnych różnic składniowych. Łódzcy angliści poddają jednak  to założenie w wątpliwość.
- Po pierwsze najstarsze teksty staroangielskie pochodzą z VIII w., a najmłodsze z XI, a przez 300 lat język mógł ulec zasadniczym zmianom. Po drugie nie można  wykluczyć istnienia różnic regionalnych. Po trzecie znaczna część tekstów to tłumaczenia z łaciny, więc niektóre konstrukcje mogą stanowić przykłady kalek językowych. Po czwarte nie można też wykluczyć różnic stylistycznych, których nieuwzględnienie w opisie języka staroangielskiego może zaburzać naszą wiedzę na jego temat – uzasadnia dr Cichosz.  

Jak dotąd nikt nie przeanalizował różnic pomiędzy tekstami staroangielskimi pisanymi prozą. Nasz projekt będzie nowym spojrzeniem na składnię z punktu widzenia pojedynczego tekstu. W ramach projektu zamierzamy zidentyfikować jak najwięcej konstrukcji składniowych uznawanych dotąd za właściwe dla języka staroangielskiego, a w rzeczywistości ograniczonych wyłącznie do jednego czy kilku tekstów. To pozwoli na zweryfikowanie naszej wiedzy dotyczącej składni tego języka. Z kolei analiza frazeologii jest całkowitą nowością w badaniach nad językiem staroangielskim.

dr Anna Cichosz

Staroangielski to język używany przez mieszkańców Wysp Brytyjskich z terenów współczesnej Anglii między inwazją anglosaską w V w. n.e. a inwazją normańską w XI w. n.e., charakteryzujący się dość swobodnym szykiem zdania i strukturą przypominającą wiele współczesnych języków germańskich, takich jak niemiecki czy islandzki. Współczesna angielszczyzna różni się zasadniczo od innych języków z rodziny germańskiej, ale w okresie anglosaskim język mieszkańców Brytanii był wolny od wpływów francuskich i miał czysto germański charakter. Badania nad językiem staroangielskim są możliwe dzięki niezwykłemu bogactwu literatury anglosaskiej, która zachowała się do naszych czasów. Poza najsłynniejszymi przykładami poezji staroangielskiej takimi jak Beowulf istnieje też wiele tekstów zapisanych prozą, z których duża część to mniej lub bardziej swobodne tłumaczenia z łaciny (m.in. fragmenty Biblii, żywoty świętych i liczne homilie). Przeprowadzenie wnikliwych i nowatorskich badań prozy staroangielskiej będzie możliwe poprzez uzyskanie dofinansowania w kwocie prawie 290 tyś zł. dla grantu „Zróżnicowanie konstrukcji składniowo-frazeologicznych w prozie staroangielskiej” w konkursie NCN SONATA.
Projekt dr Anny Cichosz został najwyżej oceniony przez ekspertów NCN i otrzymał pierwsze miejsce na liście rankingowej projektów humanistycznych, dystansując tym samym 37 innych projektów z  wiodących instytucji naukowych w Polsce.
Uniwersytet Łódzki potwierdza tym samym swoją wysoką pozycję pośród najlepszych uniwersytetów klasycznych w Polsce.
Powiązane artykuły
Dobra Nauka: Łódzcy naukowcy zbadają średniowieczną literaturę Słowian

Zespół językoznawców, literaturoznawców i historyków  z kilku jednostek Uniwersytetu Łódzkiego, we współpracy z naukowcami z zagranicy, zbada „Literaturę polemiczną Słowian prawosławnych w średniowieczu”. Badania zostaną wykonane dzięki grantowi NCN Harmonia.
Pierwsze takie badania nad cenzurą w Polsce, zauważone i nagrodzone

Anna Wiśniewska-Grabarczyk, doktorantka w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu Łódzkiego, uzyskała na trzy lata grant w wysokości 88 tys. złotych, w programie Preludium z Narodowego Centrum Nauki.
Prestiżowy grant dla chemików

Prof. Grzegorz Mlostoń z Wydziału Chemii Uniwersytetu Łódzkiego uzyskał grant badawczy Fundacji im. Aleksandra Humboldta w ramach programu ‘Institutspartnerschaft’. 
Prestiżowy grant dla humanistów i informatyków z UŁ

Ponad 160 tys. zł otrzyma projekt zgłoszony przez Uniwersytet Łódzki w ramach konkursu Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki Uniwersalia 2.2. Przedmiotem badań łódzkich naukowców jest Latopis Nowogrodzki - pierwszy, najprawdopodobniej najstarszy istniejący utwór historiograficzny dotyczący terenów Europy Środkowo-Wschodniej. Projekt przygotowywali wspólnie humaniści i przedstawiciele nauk ścisłych - naukowcy Centrum Ceraneum i Katedry Informatyki UŁ.
Na Twój adres e-mail została wysłana prośba o potwierdzenie subskrypcji.
Potwierdzając subskrypcję wyrażasz zgodę na przetwarzanie Twoich danych w celu otrzymywania treści publikowanych w serwisie.